Παρά το γεγονός ότι εταιρείες με πολιτικές φιλικές προς τη LGBTQI+ κοινότητα έχουν περισσόττερα κέρδη, τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα εξακολουθούν να μην επιλέγονται σε διοικητικές θέσεις.

Τις τελευταίες δεκαετίες, έχει γίνει κοινή πρακτική μεγάλες εταιρείες να προβάλλουν στο λογότυπό τους το ουράνιο τόξο κατά τον Μήνα Υπερηφάνειας (Pride Month). Επιπλέον, σε πολλές διαφημιστικές τους καμπάνιες επιλέγονται να πρωταγωνιστήσουν ανοιχτά ομοφυλόφιλα, αμφιφυλόφιλα, τρανς και ίντερσεξ άτομα. Πόσες όμως από αυτές έχουν διευθυντικά στελέχη που ανήκουν στη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα;

Από επιχειρηματικής άποψης, όλες οι παραπάνω πρακτικές ακούγονται ιδιαιτέρως έξυπνες, καθώς σύμφωνα με το LGBT Capital, το «ροζ χρήμα» (pink money) αγγίζει τα 3,5 τρισεκατομμύρια ευρώ παγκοσμίως, με τα 874 δισεκατομμύρια ευρώ να αφορούν μόνο την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ).

Ωστόσο, πολλοί από τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα αναφέρονται σε αυτές τις πολιτικές ως pinkwashing, ειδικά όταν δεν συνοδεύονται από ουσιαστικότερες δράσεις.

Για παράδειγμα, μία εταιρεία θα μπορούσε να παίρνει ξεκάθαρη θέση υπέρ ενός queer influencer που έχει αναλάβει να προωθήσει ένα προϊόν, όταν δέχεται επιθέσεις ως αποτέλεσμα αυτής της έκθεσης. Αντίστοιχα, μία εξίσου καλή ιδέα θα ήταν να συμπεριλάβει στην κορυφή της εταιρικής κλίμακας άτομα που έχουν δηλώσει ανοιχτά ότι είναι ΛΟΑΤΚΙ+.

Η Ευρώπη μέχρι στιγμής δεν έχει παρουσιάσει κανένα στοιχείο σχετικά με διοικητικές θέσεις που καταλαμβάνονται από ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα

Τα τελευταία δέκα χρόνια, ο Ken Chan, υποψήφιος Διδάκτωρ Global Executive, o οποίος έχει μελετήσει τον ρόλο που διαδραματίζουν οι επιχειρήσεις στην πολιτική σφαίρα, αλλά και σε κοινωνικά ζητήματα, όπως τα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+, αναφέρει σε άρθρο του στο The Conversation ότι τα ποικιλόμορφα εταιρικά διοικητικά συμβούλια (diverse corporate boards) απέχουν πολύ ακόμα από το να γίνουν πραγματικότητα.

Τα δεδομένα – ή καλύτερα η έλλειψή τους – μιλούν από μόνα τους. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της OutLEADERSHIP, λιγότερο από το 1% των 5.670 θέσεων στα Διοικητικά Συμβούλια των εταιρειών στη λίστα του Fortune 500 καταλαμβάνονται από ΛΟΑΤΚΙ+ διευθυντές.

Η Ευρώπη βρίσκεται σε χειρότερη θέση, καθώς μέχρι τώρα δεν έχει παρουσιάσει κανένα στοιχείο για το συγκεκριμένο θέμα. Αυτό προκαλεί ιδιαίτερη έκπληξη, δεδομένων των πρόσφατων δεσμεύσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ενίσχυση ευκαιριών στα άτομα της κοινότητας.

Η σημασία της ποικιλομορφίας

Οι εταιρείες που διαθέτουν ένα diverse διοικητικό συμβούλιο «επωφελούνται από αποτελεσματικότερη λήψη αποφάσεων, καλύτερη αξιοποίηση της δεξαμενής ταλέντων [και] ενίσχυση της εταιρικής φήμης και των σχέσεων με τους επενδυτές», σύμφωνα με την ACCA Global, έναν από τους κορυφαίους λογιστικούς φορείς παγκοσμίως.

Επιπλέον, τα ποικιλόμορφα διοικητικά συμβούλια μπορούν να βοηθήσουν τις εταιρείες να περιηγηθούν σε αυτό που είναι γνωστό στην εταιρική γλώσσα ως VUCA (volatility, uncertainty, complexity, and ambiguity – αστάθεια, αβεβαιότητα, πολυπλοκότητα και ασάφεια).

Έρευνες των εταιρειών BCG και McKinsey δείχνουν ότι οι diverse ηγετικές ομάδες ενισχύουν την παραγωγικότητα, επιτρέπουν την καινοτομία και βελτιώνουν τις οικονομικές επιδόσεις. Αντλώντας στοιχεία από 657 εισηγμένες στο χρηματιστήριο εταιρείες των ΗΠΑ κατά την περίοδο 2003-2016, Φινλανδοί ερευνητές των Πανεπιστημίων Aalto και Vaasa διαπίστωσαν ότι οι εταιρείες με πολιτικές φιλικές προς τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα απολάμβαναν μεγαλύτερη κερδοφορία αλλά και υψηλότερες αποτιμήσεις στο Χρηματιστήριο.

Για παράδειγμα, η βελτίωση της βαθμολογίας μίας εταιρείας στον δείκτη εταιρικής ισότητας του Human Rights Campaign Foundation κατά μία τυπική απόκλιση μπορεί να αποφέρει αύξηση της χρηματιστηριακής της αξίας κατά 7%.

Εταιρείες φιλικές προς τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα απολάμβαναν μεγαλύτερη κερδοφορία και υψηλότερες αποτιμήσεις στο Χρηματιστήριο

Αντίθετα, οι ομοφοβικές και τρανσφοβικές πολιτικές κοστίζουν χρήματα. Έκθεση του Open for Business εκτιμά ότι οι επιθέσεις κατά των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων στερούν από την Ουγγαρία, την Πολωνία και τη Ρουμανία σχεδόν 7 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.

Ωστόσο, μία αύξηση 10% των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων σε αυτές τις χώρες θα μπορούσε να οδηγήσει σε αύξηση του κατά κεφαλήν Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) κατά 3.400 ευρώ.

Επιπλέον, ένα αληθινά ποικιλόμορφο Διοικητικό Συμβούλιο θα μπορούσε να ενισχύσει τις αξιολογήσεις των εταιρειών στους τομείς του περιβάλλοντος, της κοινωνίας, της διακυβέρνησης (environmental, social and governance – ESG) καθώς και της ποικιλομορφίας, της ισότητας και της ενσωμάτωσης (diversity, equity and inclusion – DEI).

Όταν καταλαμβάνουν θέσεις εξουσίας, τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα έχουν την ευκαιρία να ενδυναμώσουν την αποστολή των εταιρειών τους υπέρ της κοινότητας παγκοσμίως. Για παράδειγμα, αυτό θα μπορούσε να σημαίνει την υπεράσπιση των δικαιωμάτων των queers σε ορισμένες από τις σχεδόν 70 χώρες που εξακολουθούν να ποινικοποιούν τις σχέσεις μεταξύ ατόμων του ιδίου φύλου.

Βήματα προς τα εμπρός

Προκειμένου οι πρωτοβουλίες σχετικά με τη διαφορετικότητα, την ισότητα και την ένταξη (DEI) να έχουν επιτυχή αποτελέσματα, πρέπει πρώτα απ’ όλα να υπάρξουν αξιόπιστα δημογραφικά δεδομένα.

Λόγω των ιστορικών διακρίσεων σε βάρος των ΛΟΑΤΚΙ+, υπάρχει εδώ και καιρό μία δικαιολογημένη απροθυμία από πολλά άτομα να δηλώσουν ανοιχτά τον αυτοπροσδιορισμό τους, παρόλο που πλέον η συλλογή προσωπικών δεδομένων είναι μία διαδικασία απόλυτα ασφαλής.

Το 2023, η Deloitte διεξήγαγε έρευνα σε 5.474 ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα που εργάζονται σε διάφορους τομείς σε 13 χώρες, όπως η Γαλλία, οι Κάτω Χώρες, η Πολωνία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Τα ευρήματα έδειξαν ότι, όταν οι εταιρείες δεν ακολουθούν πολιτικές φιλικές προς τους ΛΟΑΤΚΙ+ εργαζόμενους, εκείνοι δηλώνουν πρόθυμοι να εγκαταλείψουν τη θέση τους.

Τα τελευταία χρόνια, επικρατεί η αντίληψη ότι η πρόσληψη μελών Διοικητικών Συμβουλίων είναι ένα παιχνίδι που πραγματοποιείται εκ των έσω, με τους νυν διευθυντές να φέρνουν στην εταιρεία φίλους τους.

Αυτό ελάχιστα βοηθάει τα πράγματα, όχι μόνο για τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα αλλά και για τις γυναίκες που προσπαθούν διαχρονικά να σπάσουν τη γυάλινη οροφή στον εταιρικό κόσμο.

Η μυστική και αδιαφανής διαδικασία πρόσληψης μελών ΔΣ αποτελεί εμπόδιο για την ένταξη ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων στη διοίκηση των εταιρειών

Για να δημιουργήσουν μία ποικιλόμορφη δεξαμενή κατάλληλων υποψηφίων, οι επιτροπές διορισμών θα πρέπει να επεκτείνουν τα κριτήριά τους πέρα από εκείνους που έχουν C-suite εμπειρία (CEOs, managers και άλλα άτομα που καλύπτουν νευραλγικές θέσεις) σε μεγάλες εταιρείες.

Η Association of LGBTQ+ Corporate Directors, μία Μη Κερδοσκοπική Οργάνωση (MKO) που ιδρύθηκε το 2022, υποστηρίζει ότι η μυστική και αδιαφανής διαδικασία πρόσληψης μελών διοικητικών συμβουλίων αποτελεί εμπόδιο για την ένταξη ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων στη διοίκηση των εταιρειών και στην έλλειψη ποικιλομορφίας, κάτι που καταδεικνύει διακρίσεις εις βάρος της κοινότητας.

Το πρόγραμμα OutQUORUM BoardFit, μία πρωτοβουλία της OutLEADERSHIP, μίας παγκόσμιας ΛΟΑΤΚΙ+ επιχειρηματικής πλατφόρμας, εγκαινιάστηκε το 2016 για να προετοιμάσει τους ΛΟΑΤΚΙ+ leaders να πάρουν θέση στο τραπέζι των Διοικητικών Συμβουλίων.

Στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος, δημιουργήθηκε μία βάση δεδομένων με queer άτομα που είναι έτοιμα να καλύψουν νευραλγικές θέσεις σε εταιρείες.

Αξιοποίηση των πολιτικών φύλου για τον διορισμό περισσότερων ΛΟΑΤΚΙ+ γυναικών

Οι επιχειρήσεις θα μπορούσαν επίσης να αξιοποιήσουν τις υφιστάμενες πολιτικές για να ενισχύσουν την παρουσία των γυναικών στις αίθουσες συνεδριάσεων.

Καθώς το μερίδιο των διευθυνόντων συμβούλων στο Fortune 500 μειώθηκε κατά 25% το 2018, ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Νορβηγία, η Γερμανία, η Φινλανδία, η Γαλλία και η Ισπανία, εισήγαγαν ποσοστώσεις φύλου.

Το 2022, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε ένα νέο νόμο που καλεί έως το 2026, το 40% των μη εκτελεστικών διευθυντών και το 33% όλων των διευθυντών στα Διοικητικά Συμβούλια των εισηγμένων στο Χρηματιστήριο εταιρειών να είναι γυναίκες.

Δεδομένου ότι οι επιχειρήσεις προσπαθούν πλέον να συμμορφωθούν με αυτό τον νόμο, τους παρουσιάζεται η ευκαιρία να διορίσουν και γυναίκες που αυτοπροσδιορίζονται ως ΛΟΑΤΚΙ+.

Σε περίπτωση που οι παραπάνω πρωτοβουλίες αποδειχθούν ανεπαρκείς, ίσως σύντομα να έρθει η ώρα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να βασιστεί στη στρατηγική της για την ισότητα ΛΟΑΤΚΙ+ 2020-2025, επιβάλλοντας υποχρεωτικά την εκπροσώπηση ατόμων της κοινότητας στα διοικητικά συμβούλια.

Ωστόσο, καλό θα ήταν οι εταιρείες να μην περιμένουν να τις εξαναγκάσουν για να αλλάξουν πολιτική.

Με πληροφορίες από: The Conversation