79 από τις χημικές ουσίες που βρέθηκαν στο σώμα είναι γνωστό ότι προκαλούν καρκίνο, γενετικές μεταλλάξεις, ενδοκρινολογικά και αναπαραγωγικά προβλήματα
Χιλιάδες τοξικές ουσίες που χρησιμοποιούνται στην παρασκευή τροφίμων, ανιχνεύθηκαν στο ανθρώπινο σώμα
79 από τις χημικές ουσίες που βρέθηκαν στο σώμα είναι γνωστό ότι προκαλούν καρκίνο, γενετικές μεταλλάξεις, ενδοκρινολογικά και αναπαραγωγικά προβλήματα
79 από τις χημικές ουσίες που βρέθηκαν στο σώμα είναι γνωστό ότι προκαλούν καρκίνο, γενετικές μεταλλάξεις, ενδοκρινολογικά και αναπαραγωγικά προβλήματα
79 από τις χημικές ουσίες που βρέθηκαν στο σώμα είναι γνωστό ότι προκαλούν καρκίνο, γενετικές μεταλλάξεις, ενδοκρινολογικά και αναπαραγωγικά προβλήματα
Περισσότερες από 3.600 χημικές ουσίες που εισέρχονται στα τρόφιμα κατά τη διάρκεια της παραγωγής, επεξεργασίας, συσκευασίας και αποθήκευσης της παγκόσμιας τροφικής αλυσίδας καταλήγουν στο ανθρώπινο σώμα — και κάποιες σχετίζονται με σοβαρές βλάβες στην υγεία, σύμφωνα με μια νέα μελέτη.
«Αυτός είναι ένας τρομακτικός αριθμός και δείχνει ότι τα υλικά επαφής με τα τρόφιμα είναι μια σημαντική πηγή χημικών στον ανθρώπινο οργανισμό», δήλωσε ο Martin Wagner, καθηγητής βιολογίας στο Νορβηγικό Πανεπιστήμιο Επιστήμης και Τεχνολογίας στο Τρόντχαϊμ.
«Η μελέτη είναι η πρώτη που συνδέει συστηματικά τις χημικές ουσίες που χρησιμοποιούμε στα υλικά συσκευασίας και επεξεργασίας τροφίμων με την ανθρώπινη έκθεση», είπε ο Wagner, ο οποίος δεν συμμετείχε στην έρευνα.
Εβδομήντα εννέα από τις χημικές ουσίες που βρέθηκαν στο σώμα είναι γνωστό ότι προκαλούν καρκίνο, γενετικές μεταλλάξεις, ενδοκρινολογικά και αναπαραγωγικά προβλήματα, καθώς και άλλες ανησυχίες σχετικά με την υγεία, σύμφωνα με τη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Exposure Science & Environmental Epidemiology.
Πολλές άλλες χημικές ουσίες μπορεί να είναι επιβλαβείς με τρόπους που η επιστήμη δεν γνωρίζει ακόμα, δήλωσε η Jane Muncke, συγγραφέας της μελέτης και διευθύνουσα σύμβουλος του Food Packaging Forum, ενός μη κερδοσκοπικού ιδρύματος με έδρα τη Ζυρίχη, Ελβετία, που επικεντρώνεται στην επιστημονική επικοινωνία και έρευνα.
«Μετράμε όχι μόνο τις χημικές ουσίες που είναι γνωστό ότι χρησιμοποιούνται στη διαδικασία παραγωγής τροφίμων, αλλά και όλα τα υπολείμματα – τα παραπροϊόντα και τις ακαθαρσίες που ονομάζουμε μη σκόπιμα προστιθέμενες ουσίες», είπε η Muncke.
«Αυτές οι ουσίες είναι πάντα παρούσες σε πλαστικά, σε επενδύσεις κονσερβών και συσκευασιών, σε μελάνια εκτύπωσης και ούτω καθεξής. Ίσως να μην έχουν τεχνική λειτουργία στην επεξεργασία τροφίμων, αλλά είναι εκεί ανεξάρτητα και μεταναστεύουν στους ανθρώπους, και τις μετράμε».
Ο Αμερικανικός Σύλλογος Χημείας, ένας βιομηχανικός σύλλογος, δήλωσε στο CNN ότι τα μέλη του είναι αφοσιωμένα στην ασφάλεια των τροφίμων.
«Είναι απαραίτητο, ωστόσο, κατά την αξιολόγηση πιθανών κινδύνων να εξετάζεται ένα ευρύτερο πλαίσιο, συμπεριλαμβανομένων των υφιστάμενων ρυθμιστικών πλαισίων, επιστημονικών αποδείξεων και των πραγματικών επιπέδων και βαθμού έκθεσης που μπορεί να υπάρχουν», δήλωσε ο εκπρόσωπος του συμβουλίου.
Ωστόσο, αν και τα υλικά επαφής με τρόφιμα μπορεί να συμμορφώνονται με τις τρέχουσες κυβερνητικές ρυθμίσεις, η μελέτη τονίζει ότι αυτές οι χημικές ουσίες μπορεί να μην είναι πλήρως ασφαλείς, είπε η Muncke.
«Δεν γνωρίζουμε ακριβώς ποια είναι η ποσότητα που έχει χρησιμοποιηθεί στη συσκευασία τροφίμων ή σε άλλα υλικά επαφής με τρόφιμα σε σχέση με την ποσότητα που χρησιμοποιείται για καλλυντικά, προϊόντα προσωπικής φροντίδας, υφάσματα κ.λπ., σωστά; Θα ήθελα να έχω αυτές τις πληροφορίες», είπε.
«Νομίζω ότι θα ήταν χρήσιμο να γίνει ρυθμιστική υποχρέωση για τις εταιρείες να δηλώνουν πόσο και τι είδους χημικών προσθέτουν στο φαγητό μου ή σε μπουκάλια νερού από πλαστικό».
Οι τοξικές χημικές ουσίες στα τρόφιμα
Μια χημική ουσία που ανιχνεύθηκε στη μελέτη τόσο σε τρόφιμα όσο και στο ανθρώπινο σώμα είναι η βισφενόλη Α (BPA), η οποία είχε χρησιμοποιηθεί για τη δημιουργία μπιμπερό, ποτηριών και κοντέινερ βρεφικών γαλάτων, μέχρι που ανήσυχοι γονείς μποϊκοτάρισαν αυτά τα προϊόντα πριν από δέκα χρόνια.
Η BPA είναι ένας ενδοκρινικός διαταράκτης που έχει συνδεθεί με εμβρυϊκές ανωμαλίες, χαμηλό βάρος γέννησης και διαταραχές εγκεφάλου και συμπεριφοράς σε βρέφη και παιδιά. Σε ενήλικες, η χημική ουσία έχει συνδεθεί με την ανάπτυξη διαβήτη, καρδιοπάθειας, στυτικής δυσλειτουργίας, καρκίνου και 49% υψηλότερο κίνδυνο πρόωρου θανάτου εντός 10 ετών.
Η βισφενόλη Α μπορεί να εισέλθει στα τρόφιμα από τις επενδύσεις κονσερβών, τα πολυκαρβονικά σκεύη, τα δοχεία αποθήκευσης τροφίμων και τα μπουκάλια νερού, σύμφωνα με το Εθνικό Ινστιτούτο Περιβαλλοντικών Υγειονομικών Επιστημών.
«Η μελέτη δείχνει επίσης ότι τα υλικά επαφής με τρόφιμα μπορούν να περιέχουν μεταλλαξιογόνες χημικές ουσίες που βλάπτουν το DNA μας, όπως είναι τα βαρέα μέταλλα», δήλωσε ο Wagner. «Υπάρχει ισχυρή ένδειξη ότι οι άνθρωποι εκτίθενται σε PFAS, τις λεγόμενες χημικές ουσίες του “αιώνα”, από τη συσκευασία τροφίμων, οι οποίες είναι πολύ ανθεκτικές, βιοσυσσωρεύονται και προκαλούν τοξικότητα στα όργανα».
Οι υπερφθοροαλκυλικές και πολυφθοροαλκυλικές ουσίες, ή PFAS, βρίσκονται στο αίμα περίπου του 98% των Αμερικανών, σύμφωνα με τις Εθνικές Ακαδημίες Επιστημών, Μηχανικής και Ιατρικής. Οι χημικές ουσίες που διαταράσσουν τις ορμόνες είναι τόσο ανησυχητικές ώστε τον Ιούλιο του 2022 οι Ακαδημίες καθόρισαν επίπεδα ανησυχίας σε «νανογράμματα» και κάλεσαν σε εξετάσεις ατόμων υψηλού κινδύνου, συμπεριλαμβανομένων των βρεφών και των ηλικιωμένων.
Μια άλλη ομάδα χημικών που περιέχεται στη συσκευασία τροφίμων και έχει εισέλθει στους ανθρώπους είναι οι φθαλικές ενώσεις, όπως αποκάλυψε η έρευνα. Βρίσκονται σε σαμπουάν, μακιγιάζ, αρώματα και παιχνίδια για παιδιά, καθώς και σε δοχεία τροφίμων. Οι φθαλικές ενώσεις έχουν συνδεθεί με γενετικές ανωμαλίες και υποανάπτυκτους όρχεις στα αγοράκια, καθώς και με χαμηλότερους αριθμούς σπερματοζωαρίων και επίπεδα τεστοστερόνης στους ενήλικες άνδρες.
Προηγούμενες μελέτες έχουν επίσης συνδέσει τις φθαλικές ενώσεις με την παιδική παχυσαρκία, άσθμα, καρδιοαγγειακά προβλήματα, καρκίνο και πρόωρο θάνατο σε άτομα ηλικίας 55 έως 64 ετών.
Μόνο λίγες χημικές ουσίες εξετάζονται
Στη νέα μελέτη, οι ερευνητές συνέκριναν 14.000 χημικές ουσίες που είναι γνωστό ότι έρχονται σε επαφή με τα τρόφιμα κατά τη διαδικασία συσκευασίας με βάσεις δεδομένων που παρακολουθούν την ανθρώπινη έκθεση σε πιθανά χημικά τοξικά. Όλα τα ερευνητικά δεδομένα έχουν ανέβει σε μια ανοιχτή βάση δεδομένων για επιστημονική χρήση.
«Έχουμε, ας πούμε, 60 χρόνια έρευνας σχετικά με τη μετανάστευση χημικών ουσιών στα τρόφιμα από τον εξοπλισμό επεξεργασίας και συσκευασίας τροφίμων. Έχει μελετηθεί πολύ εκτενώς», είπε η Muncke.
«Και ταυτόχρονα, υπάρχουν ολοένα και πιο ισχυρές μελέτες για τη βισφενόλη Α, τις φθαλικές ενώσεις, τα PFAS, τα βρωμιωμένα καθυστερητικά φλόγας και άλλα, που σχετίζονται με ασθένειες στους ανθρώπους».
Αυτό που έλειπε από τη βιβλιογραφία ήταν μια σύγκριση μεταξύ των ουσιών που βρέθηκαν στους ανθρώπους και των χημικών που είναι γνωστό ότι μεταναστεύουν στα τρόφιμα κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας. Για να συνδέσουν τις πληροφορίες, η Muncke και οι συνεργάτες της εξέτασαν εθνικές και περιφερειακές βάσεις δεδομένων βιοπαρακολούθησης που παρακολουθούν χημικές ουσίες στο ανθρώπινο αίμα, ούρα, μητρικό γάλα, δείγματα ιστών και άλλους βιοδείκτες.

Διαβασε ακομα
Ο αόρατος δολοφόνος στην κουζίνα σουΓια τη μελέτη, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δεδομένα από την Εθνική Έρευνα Υγείας και Διατροφής των Η.Π.Α. (NHANES), η οποία συγκεντρώνει ετήσια δεδομένα υγείας και διατροφής για τους Αμερικανούς. Άλλες βάσεις δεδομένων περιλάμβαναν την Έρευνα Υγειονομικών Μέτρων του Καναδά, τη Βιοπαρακολούθηση για την Ευρώπη, την Εθνική Έρευνα Περιβαλλοντικής Υγείας της Κορέας και τη Βιοπαρακολούθηση της Καλιφόρνιας.
Από τις 14.000 χημικές ουσίες που είναι γνωστό ότι μεταναστεύουν στα τρόφιμα κατά την επεξεργασία και συσκευασία, μόνο μερικές εκατοντάδες μετριούνται στους ανθρώπους από αυτά τα προγράμματα, σύμφωνα με τη μελέτη. Για παράδειγμα, μόνο 172 χημικές ουσίες που ανιχνεύονται σε υλικά επαφής με τρόφιμα παρακολουθούνται στις Ηνωμένες Πολιτείες από την Εθνική Έρευνα Υγείας και Διατροφής — 144 από αυτές τις χημικές ουσίες έχουν ανιχνευθεί σε ορισμένες πληθυσμιακές ομάδες, είπε η Muncke.
«Δεδομένου ότι υπάρχουν (δεκάδες) χιλιάδες χημικές ουσίες επαφής με τρόφιμα, τα προγράμματα βιοπαρακολούθησης δεν έχουν την ικανότητα να ελέγχουν όλες τις χημικές ουσίες στις οποίες ενδεχομένως εκτιθέμεθα», δήλωσε ο Wagner. «Αυτό δημιουργεί μεροληψίες υπέρ πολύ καλά μελετημένων ουσιών και αφήνει ένα μεγάλο κενό στη γνώση μας σχετικά με όλες τις άλλες χημικές ουσίες που ενδέχεται να έχουμε στα σώματά μας».
Οι χημικές ουσίες είναι επιβλαβείς;
Φυσικά, η παρουσία μιας χημικής ουσίας στο σώμα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι επιβλαβής, δήλωσε η Melanie Benesh, αντιπρόεδρος κρατικών υποθέσεων της Environmental Working Group (EWG), μιας καταναλωτικής οργάνωσης που παρακολουθεί την έκθεση σε PFAS και άλλες επικίνδυνες χημικές ουσίες.
«Ωστόσο, δεν θα έπρεπε να γεννιόμαστε με καμία χημική ουσία μέσα μας», είπε η Benesh. «Το μεγαλύτερο ερώτημα είναι αν πραγματικά χρειαζόμαστε αυτές τις χημικές ουσίες για την επεξεργασία των τροφίμων μας. Όταν υπάρχουν χημικές ουσίες στο σώμα μας που γνωρίζουμε ότι έχουν τη δυνατότητα να μας βλάψουν, θα πρέπει να εξαλείψουμε κάθε οδό έκθεσης».
Από το 2000, σχεδόν το 99% των νέων χημικών ουσιών επαφής με τρόφιμα έλαβαν έγκριση για χρήση από τη βιομηχανία τροφίμων και χημικών, και όχι από τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των Η.Π.Α., σύμφωνα με μια ανάλυση του EWG το 2022.
Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, οι παραγωγοί τροφίμων ζήτησαν την άδεια της FDA για την εισαγωγή μιας χημικής ουσίας τουλάχιστον 10 φορές, σύμφωνα με την ανάλυση. Αντίθετα, «οι εταιρείες εκμεταλλεύτηκαν ένα παραθυράκι για ουσίες που έχουν χαρακτηριστεί ως ‘γενικά αναγνωρισμένες ως ασφαλείς’ (GRAS). Το παραθυράκι επιτρέπει στους παραγωγούς τροφίμων — και όχι στον FDA — να αποφασίζουν ότι μια ουσία είναι ασφαλής», ανέφερε η έκθεση του EWG.
Η έννοια GRAS, δημιουργήθηκε με τροπολογία τη δεκαετία του 1950 στον ομοσπονδιακό νόμο για τα τρόφιμα, τα φάρμακα και τα καλλυντικά και προοριζόταν να εφαρμοστεί περιορισμένα σε κοινά συστατικά όπως η ζάχαρη, το ξίδι και η σόδα ψησίματος.
Το Γραφείο Λογαριασμών της Κυβέρνησης των Η.Π.Α. (GAO) δημοσίευσε μια έκθεση τον Νοέμβριο του 2022, αναδεικνύοντας τους περιορισμούς του FDA στην παρακολούθηση της ασφάλειας των τροφίμων της χώρας, συμπεριλαμβανομένης της έλλειψης νομικής εξουσίας του οργανισμού επί των τροφίμων.
Ο αναπληρωτής επιτροπής του FDA για τα ανθρώπινα τρόφιμα, Jim Jones, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα στην υποεπιτροπή υγείας της Επιτροπής Ενέργειας και Εμπορίου της Βουλής των Η.Π.Α. ότι ο FDA έχει καταστήσει την ασφάλεια των χημικών τροφίμων κορυφαία προτεραιότητα.
«Ωστόσο, υπάρχουν επίσης σημαντικά κενά που πρέπει να αντιμετωπιστούν καθώς αναλαμβάνουμε το έργο να ενισχύσουμε τις δραστηριότητές μας για την ασφάλεια των χημικών τροφίμων», είπε. «Η άμεση πρόσβαση σε πληροφορίες ασφάλειας και δεδομένα έκθεσης καταναλωτών για χημικές ουσίες που χρειάζονται αξιολόγηση, θα μας βοηθούσε να διενεργήσουμε ταχύτερες και πιο ισχυρές αξιολογήσεις ασφάλειας. Η πρόσβαση σε αυτά τα δεδομένα θα επέτρεπε στον FDA να λάβει οποιεσδήποτε αναγκαίες ρυθμιστικές ενέργειες εγκαίρως για να προστατεύσει τους καταναλωτές και να διασφαλίσει την ασφάλεια των τροφίμων».
Για πρώτη φορά, ο FDA θα διεξάγει δημόσια ακρόαση, προγραμματισμένη για τις 25 Σεπτεμβρίου, σχετικά με την ενίσχυση της αξιολόγησής για χημικές ουσίες που βρίσκονται στα τρόφιμα, συμπεριλαμβανομένων προσθέτων τροφίμων και χρωμάτων, ουσιών επαφής με τρόφιμα, δυνητικών ρυπαντών και φυτοφαρμάκων, καθώς και συστατικών που θεωρούνται γενικά αναγνωρισμένα ως ασφαλή.
«Αυτό είναι σημαντικό», δήλωσε η Benesh από τον EWG. «Αυτή είναι η πρώτη φορά που ο FDA μιλάει για την καθοδήγηση ενός αυστηρού προγράμματος αξιολόγησης που βάζει την ανθρώπινη υγεία πρώτο στόχο, που βάζει την ασφάλεια των χημικών πρώτο στόχο και που αποκαθιστά κάποια από την εμπιστοσύνη που έχουν χάσει οι καταναλωτές προς τον οργανισμό».
Με πληροφορίες από CNN

Ακολουθήστε το pride.gr στο Google News και ενημερωθείτε πρώτοι